To było 150 lat temu we Wrocławiu!

dr Sylwia Burnicka - Kalischewska czyta na mikrofilmach "Breslauer Zeitung" z 1863 roku

To było 150 lat temu we Wrocławiu!
Julius Prott (Giulio Perotti) rozpoczął w 1863 roku swoją międzynarodową karierę!

Niemiecki śpiewak operowy światowej sławy z XIX wieku - Giulio Perotti, urodzony w 1841 r. w Ueckermünde nad Zalewem Szczecińskim pod nazwiskiem Julius Prott zadebiutował 19 lipca 1863 roku we Wrocławskim Teatrze Miejskim (Breslauer Stadttheater), dzisiejszej Operze Wrocławskiej. Uwielbiany za życia, po śmierci, mimo niekwestionowanej międzynarodowej sławy, został niemal całkowicie zapomniany. Szczególnym atrybutem głosu Giulio Perottiego był jego dramatyczny charakter połączony z odpowiednim wolumenem. Jako tenor bohaterski wyśpiewywał główne role m.in. w operach Verdiego i Wagnera, jako tenor liryczny partnerował m.in. naszej słynnej Marcelinie Sembrich - Kochańskiej na scenie Metropolitan Opera w Nowym Jorku w roli Edgarda w "Lucji z Lammermoor" G. Donizettiego (z Sembrich w roli Lucji). Wiadomo, ze gościł na najwspanialszych scenach operowych świata, a pierwsze kroki stawiał właśnie we Wrocławiu, który jednakowoż szczyci się w swojej historii występami Marceliny Sembrich - Kochańskiej na scenie Opery Wrocławskiej.
Poszukiwania we Wrocławiu związane z osobą Perottiego prowadziła niedawno dr Sylwia Burnicka – Kalischewska, Dyrektor Artystyczny Międzynarodowego Konkursu Wokalnego im. Giulio Perottiego w niemieckim Ueckermünde. Wiadomo, że artysta dość wcześnie opuścił rodzinne miasto i wyjechał do Szczecina, gdzie otrzymywał pierwsze lekcje śpiewu. Wspierany przez wuja, szczecińskiego kupca, wyjechał na studia wokalne do Berlina. Stamtąd jego profesor śpiewu, rodowity Wrocławianin, Julius Stern, skierował go do Wrocławia, gdzie Prott zadebiutował w operze V. Belliniego "Montecchi i Capuletti lub Romeo i Julia". W roku 1863 Julius Prott (Giulio Perotti) był 22-letnim studentem śpiewu Stern’schen Konservatorium w Berlinie (dziś – Universität der Künste), uczelni muzycznej, której jego profesor Julius Stern był współzałożycielem. Świadomy wysokiego poziomu artystycznego Opery Wrocławskiej Stern umożliwił swojemu uzdolnionemu studentowi Juliusowi Prottowi debiut w roli Tebalda, jedynej dla głosu tenorowego, a tym samym jednej z głównych ról opery „Montecchi i Capuletti lub Romeo i Julia“ V. Belliniego.
Okazała Opera Wrocławska, którą w latach 1804-1806 zarządzał Carl Maria von Weber bardzo ucierpiała podczas pożarów w 1865 i 1871 roku, obu wojen oraz powodzi. W Archiwum Opery nie zachowały się żadne dokumenty sprzed 1945 roku. Dzięki uprzejmości Dyrekcji Opery, pani Ewy Michnik, którą reprezentował Dyrektor Artystyczny pan Tomasz Szreder, dla potrzeb wystawy o Perottim w Ueckermünde wykonano kilka zdjęć sceny i widowni. W Gabinecie Śląsko-Łużyckim Zbiorów Specjalnych Biblioteki Uniwersytetu Wrocławskiego profesjonalną pomoc zaoferował dr Grzegorz Sobel, który o lat zajmuje się różnymi aspektami historii Wrocławia. Przygotował periodyki, które na miejscu na mikrofilmach mogła przejrzeć dr Sylwia Burnicka – Kalischewska. Dr Grzegorz Sobel znalazł plakat oraz poranne wydania „Gazety Wrocławskiej“ (wówczas "Breslauer Zeitung") i "Gazety Śląskiej" („Schlesische Zeitung“), które zapowiadały debiut Juliusa Protta 19 lipca 1863 roku. Dwa dni później, 21 lipca 1863, "Gazeta Wrocławska" zamieściła recenzję przedstawienia "Romeo i Julia", w której o Perottim napisano: „Tebaldo był w rękach pana Protta, młodego tenora, który tego wieczora po raz pierwszy przestąpił próg niebezpiecznych desek, i który szczęśliwie przeszedł te próbę. Jego aparat posiada szlachetny, sympatyczny tembr, dźwięk jest miękki, okrągły i przyjemnie lekki do najwyższego rejestru, aż po metaliczne brzmienie. Sam występ i gra aktorska zdradzają jednak jeszcze osobę początkującą i pod tym względem oczekuje się dalszych postępów w przyszłości. Publiczność potraktowała debiutanta z dużą życzliwością i może on przy swoim pierwszym występie zanotować słowa "wielokrotnie oklaskiwany i wywoływany". Także "Gazeta Śląska" zamieściła opis debiutu Perottiego: "Pan Prott, który w roli Tebalda wystąpił na scenie po raz pierwszy, musiał pokonać swoją tremę, zauważalną w jego grze. Jest on w posiadaniu przepięknego głosu, który pozwala myśleć o przyszłości tego artysty tylko w dobrym kontekście.“
Wydawana raz w tygodniu "Śląska Gazeta Teatralna" („Schlesische Theater-Zeitung“) zamieściła 26 lipca 1863 obszerną recenzję przedstawienia z 19 lipca 1863 roku, w której o debiucie Giulio Perottiego można przeczytać: „W roli "Tebaldo" wystąpił dotychczas nieznany pan Prott, który, na nieco luźnych deskach, odważył się zaakcentować, iż posiada, jeśli nie najmocniejszy, to sympatyczny i dobrze wykształcony głos.“
Dyrektor Archiwum Państwowego we Wrocławiu dr Janusz Gołaszewski zaproponował przejrzenie kilku tomów śląskiego czasopisma „Schlesischen Provinzialblätter“ oraz pozycji „Historia Teatru Wrocławskiego od 1841 do 1900" ("Geschichte des Breslauer Theaters von 1841 bis 1900“) Ludwiga Sittenfelda (1909). Rownież tu można było znaleźć pozytywne opinie, jak np. „Wraz z nią usłyszeliśmy młodziutkiego tenora Juliusa Protta, który później święcił triumfy pod nazwiskiem Perotti“, czy „…Perotti, który rozwinął się na wspaniałego tenora“.
Recenzje i plakat zostały przywiezione na nośnikach elektronicznych do Ueckermünde.
Serdeczne podziękowania należą się Dyrekcji Opery Wrocławskiej, Dyrekcji Biblioteki Uniwersytetu Wrocławskiego oraz Dyrekcji Archiwum Państwowego we Wrocławiu za życzliwość i udostępnienie dr Sylwii Burnickiej - Kalischewskiej materiałów związanych z działalnością Juliusa Protta we Wrocławiu.
Od 2010 roku, we współpracy z Akademią Sztuki w Szczecinie organizowany jest w Ueckermünde Międzynarodowy Konkurs Wokalny im. Giulio Perottiego, którego trzecia edycja odbędzie się od 11 do 17 października 2013. Informacja także w języku polskim na stronie: www.internationaler-perotti-gesangswettbewerb.de

Vollständiger Text/ cały tekst: http://www.internationaler-perotti-gesangswettbewerb.de
Veröffentlichung/ data publikacji: 10.06.2013